Recensie: ‘De Finale Strijd’ is een aangrijpend portret van een stervende vol vechtlust

16 juni 2020

Sportnieuws.nl/TW

Fernando Ricksen is inmiddels al 9 maanden niet meer onder ons, maar de oud-voetballer doet nog geregeld wat stof opwaaien. Zo zou hij tijdens zijn ALS-ziekte door zijn gegaan met ‘snuiven en zuipen’. Waar dit op gebaseerd is? Het nieuwe boek over Fernando - De Finale Strijd – dat na het lezen gelukkig over veel meer blijkt te gaan dan dat.


Vlak voordat de 1e biografie van Fernando Ricksen, Vechtlust, in 2013 in de winkels lag, kreeg hij vreselijk nieuws. De voormalige rechtsback van Fortuna Sittard, AZ, Glasgow Rangers, Zenit Sint-Petersburg en Oranje tobde een tijd met pijn in zijn rug en dacht aan een hernia, maar onderzoek wees uit dat Ricksen aan spierziekte ALS leed. Het leven van de destijds 37-jarige stond meteen op zijn kop. Er was immers nog nooit iemand geweest die die ziekte had ‘verslagen’.

Emotioneel DWDD-gesprek
Lange tijd hoopte Ricksen nog dat de artsen hem per ongeluk met iemand anders hadden verwisseld en dat een second opion zou uitwijzen dat het vals alarm was. Maar op 30 oktober 2013 maakte hij het bij De Wereld Draait Door in een emotioneel gesprek maar wereldkundig. De artsen gaven hem vervolgens hooguit 4 maanden te leven. Maar opgeven? Dat nooit. Met gestrekt been ging Ricksen vol vechtlust de strijd aan en zou uiteindelijk nog 6 jaar leven.

(Lees verder onder de video)
Het jarenlange ziekteproces
In die 6 jaar week vriend en biograaf Vincent de Vries – ook schrijver van Vechtlust - geen moment van zijn zijde, met De Finale Strijd – waarvan een deel van de opbrengst naar Stichting ALS gaat - als resultaat. In een soort dagboekvorm word je meegenomen in het jarenlange ziekteproces van Ricksen. Dit werkt erg goed, omdat je zijn aftakeling van dichtbij meemaakt. In het begin kan Ricksen bijvoorbeeld nog (wel met steeds meer moeite) praten, maar op het einde moet er een spraakcomputer aan te pas komen.

Blatter en Price
Maar er zijn ook genoeg ‘leuke’ dingen te lezen. Denk aan uitstapjes naar Schotland, waar hij vanwege zijn periode bij de Glasgow Rangers gigantisch populair was en tot op het laatste moment nog veel meet and greets had. Maar bijvoorbeeld ook de ontmoetingen met voormalig FIFA-baas Sepp Blatter. Daarnaast heeft Ricksen nog wat anekdotes in petto, gaat hij wederom in op zijn fameuze nacht met Katie Price en komen veel ex-ploeggenoten voorbij.

Ruzies
Toch is het niet alleen rozengeur en maneschijn – voor zover dat al kan in een boek over doodgaan. De Vries laat niet onvermeld dat Ricksen soms plotseling van huis wegliep en doodleuk pas een paar dagen later thuiskwam. Ook de ruzies tussen de oud-voetballer en zijn vrouw Veronika worden niet verbloemd en komen er akkefietjes met exen (over geld) aan bod.

Relaxed na verdovende middelen
En dan die passage over het ‘snuiven en zuipen’. Dit schoot op voorhand al in het verkeerde keelgat van Fortuna Sittard-trainer Kevin Hofland, een oude voetbalvriend van Ricksen. Op Twitter liet hij weten: “Bizar dat je zo moet scoren over de rug van een ander. Onwaarheden die erin staan. Vrouw en vriend die genegeerd worden. Triest echt diep triest.”

Tja, na het lezen van het boek kan ik niet anders concluderen dan dat De Vries juist heel respectvol met dit onderwerp is omgegaan. In slechts een paar zinnen wordt hierover gesproken – al valt er tussen de regels door soms wel het een en ander te vermoeden – en is het Ricksens vrouw Veronika die alles bevestigt en het bovendien niet erg vond: “Op dat soort momenten was hij juist heel relaxed en rustig. En hadden we ook hele goede en eerlijke gesprekken.”

(Lees verder onder de tweet)

Liefdevol portret
De Finale Strijd is dan ook vooral een liefdevol portret van een strijdbare man die eigenlijk nog lang niet klaar was om de wereld te verlaten, die zijn dochtertje Isabella had willen zien opgroeien, die oud had moeten worden met Veronika, maar domweg pech heeft gehad dat ALS ooit zijn lichaam heeft overgenomen. Maar het is ook een boek over een vriend die een vriend verliest. En ja, dat is bij vlagen aangrijpend.

Door: Timme Wolgen

Meer lezen? Check hier onze eerdere recensies:
LvG is één grote lofzang op Van Gaal (en dat is soms best ongemakkelijk)
'Dit is de Kuip' is een monument voor het icoon aan de Maas
Meesterverteller Winkels neemt je op prachtige wijze mee op wielerbedevaart
Basta biedt een fascinerend inkijkje in het hoofd van Van Basten